پشت سیستم و دستگاه CNC، مجموعه ای پیچیده و در عین حال منظم از اجزای الکترونیکی، مکانیکی و نرم افزاری وجود دارد. این بخش ها شامل کنترلر مرکزی، درایوهای حرکتی، سیستم ابزار گیر، موتورهای دقیق، اسپیندل و تجهیزات جانبی مانند سیستم خنک کننده و انکودر ها هستند که در ادامه با سی ان سی کالا، تمام اجزای دستگاه CNC را با جزئیات تخصصی معرفی می کنیم تا با ساختار درونی این دستگاه پیشرفته آشنا شوید.
در ماشین های تراش سی ان سی، ابزار به صورت ثابت نگه داشته می شوند و قطعه در حرکت یا دوران است. این ماشین ها جهت ساخت ابزارهای مختلف بسیار کاربرد دارند و در انواع افقی یا عمودی در بازار عرضه می شوند. به طور کلی، اجزای دستگاه تراش CNC یا همان کنترل عددی کامپیوتری، ابزارهای پیشرفته ای هستند که با دقت بالا، قطعات پیچیده ای را با استفاده از برنامه های کامپیوتری تراش می دهند و هر یک از اجزای تشکیل شده آن ها، وظایف خاصی را بر عهده دارند.
دسته بندی کلی اجزای CNC
برای درک بهتر عملکرد دستگاه CNC، اجزای آن را در دسته بندی کلی قرار داده ایم. این تقسیم بندی به ما کمک می کند تا بفهمیم هر بخش چه وظیفه ای بر عهده داشته و چگونه با سایر بخش ها در تعامل است. بخش های مختلف این سیستم عبارت اند از:
هد استوک یا کله گی Headstock
هد استوک به عنوان کله گی شناخته می شود که یکی از اصلی ترین بخش های دستگاه تراش CNC است. این قسمت شامل موتور اصلی دستگاه بوده و قدرت لازم جهت چرخش قطعه کار را فراهم می سازد. موتورهای به کار رفته در این سیستم متنوع هستند، از موتورهای الکتریکی با سرعت ثابت گرفته تا موتورهای پیشرفته با قابلیت تنظیم سرعت از انواع آن ها هستند. البته قابلیت تنظیم سرعت چرخش نیز از ویژگی های کلیدی در عملیات مختلف تراشکاری است؛ زیرا این امکان را به تراشکار می دهد تا برای هر قطعه کار، بهترین سرعت چرخش را انتخاب کند.
سیستم خنک کننده Coolant System
تولید حرارت یکی از مشکلات اصلی در فرآیندهای تراشکاری است؛ زیرا می تواند به ابزار برش آسیب رسانده و عمر مفید آن را کاهش دهد و همچنین کیفیت سطح قطعه کار را نیز تحت تاثیر قرار دهد؛ لذا این سوال پیش می آید که چرا فن خنک کننده در CNC مهم است؟ در واقع سیستم فن خنک کننده برای حل این مشکل طراحی شده تا با پاشیدن مایع خنک کننده بر روی نقطه برش، حرارت تولیدی را جذب و دفع کند و با این کار از آسیب به ابزار برش جلوگیری شده و سبب بهبود کیفیت برش و افزایش دوام ابزار گردد؛ به همین دلیل نیز خرید بهترین فن خنک کننده برای دستگاه سی ان سی جهت عملکرد بهتر توصیه می شود.
پدال ها Pedals
پدال ها در این دستگاه ها به عنوان وسیله ای جهت کنترل عملیات دستگاه به کار می روند. این پدال ها می توانند برای فعال سازی یا توقف عملیات خاص همچون چرخش اسپیندل یا حرکت سریع ابزارها و قطعه کار به کار روند که استفاده از آن ها، به اپراتور اجازه می دهد تا دست های خود را آزاد نگه دارد تا بتواند به طور همزمان عملیات دیگری را نیز انجام دهد؛ این امر به خصوص در فرآیندهایی که نیاز به تعامل مداوم اپراتور دارند، مفید و کاربردی است.
سیستم اندازه گیری موقعیت چه نقشی در دستگاه سی ان سی دارد؟
دقت در ماشین کاری CNC به اندازه گیری دقیق موقعیت ابزار برش و قطعه کار بستگی دارد. Positioning System مانند انکودرها و سنسورهای موقعیت، اطلاعات دقیقی را در مورد موقعیت ابزار برش نسبت به قطعه کار فراهم می سازند و این اطلاعات به کنترلر سی ان سی cnc اجازه می دهد تا حرکات ابزار را با دقت بیشتری کنترل کرده و برش ها با توجه به طراحی CAD اصلی انجام شوند.
مرغک Tailstock
این بخش در سمت مقابل هد استوک قرار گرفته و برای حفاظت از انتهای دیگر قطعه کار طراحی شده است. این قسمت به خصوص در هنگام کار روی قطعات طولانی در جایی که بدون حمایت اضافی، خطر لرزش و ارتعاش قطعه کار افزایش می یابد، کاربرد دارد. مرغک قابلیت تنظیم برای جابجایی به سمت عقب یا جلو را نیز دارد تا بتواند با اندازه های متفاوت قطعه کار سازگار شود.
گیره Chuck
گیره یکی از اجزای کلیدی در دستگاه های تراش سی ان سی بوده که نقش مهمی در نگهداری قطعه کار را دارد. این بخش مستقیما بر روی اسپیندل هد استوک نصب شده و وظیفه ایجاد اتصال محکم میان قطعه کار و دستگاه تراش را دارد تا قطعه کار به طور ایمن در حین چرخش نگه داشته شود. انواع مختلف این چاک ها عبارت اند از چاک های سه نظام و چاک های چهار نظام که می توانند به صورت دستی، هیدرولیکی، یا پنوماتیکی عمل کنند.
برجک ابزار Tool Turret
برجک ابزار، یکی از سایر لوازم CNC است که امکان انتخاب و تعویض اتوماتیک ابزارهای برش را فراهم می سازد. این قسمت به تراشکار اجازه می دهد تا بین چندین ابزار برش مختلف برای عملیات های متنوع برش، حفاری و خزینه کاری به سرعت جابجا شود. این بخش شامل چندین موقعیت برای نصب ابزار است که تعداد آن ها از چند موقعیت در مدل های ساده تر تا بیش از 100 موقعیت در دستگاه های بسیار پیچیده، متغیر است.
کدام بخش ها از دستگاه سی ان سی بیشترین استهلاک را دارند؟
قطعاتی که دارای حرکت مداوم، سرعت بالا و در معرض فشار مستقیم هستند، سریع تر از دیگر اجزا فرسوده می شوند. بیشترین استهلاک معمولا مربوط به گیره، اسپیندل و یاتاقان های هد استوک، برجک ابزار و تا حدی مرغک است؛ زیرا این بخش ها بیشترین تماس مکانیکی، فشار، ضربه و چرخش مداوم را متحمل هستند. در مقابل، سیستم خنک کننده و سیستم اندازه گیری موقعیت نیز بیشتر از نظر خرابی های ناشی از نگهداری نامناسب، آلودگی یا فرسودگی قطعات جانبی آسیب می بینند، نه استهلاک مستقیم مکانیکی.
کلام آخر
شناخت کامل اجزا CNC برای اپراتور، تکنسین و برای سرمایه گذاری که قصد خرید یا ارتقا دستگاه cnc را دارد، از اهمیت ویژه ای برخوردار است؛ زیرا هر قطعه، مستقیما بر عملکرد، دقت، سرعت و عمر دستگاه تاثیر می گذارد. در نهایت، سیستم خنک کننده و سیستم اندازه گیری موقعیت دو بخش مکمل در بهبود کارایی، دقت، و طول عمر دستگاه های تراش سی ان سی هستند که هر دو به طور مستقیم بر کیفیت نهایی قطعات تولیدی تاثیرگذار هستند
جهت کاهش استهلاک و افزایش طول عمر قطعات نیز، روغن کاری منظم و اتوماتیک و جلوگیری از ورود براده و گرد و غبار به داخل قطعات متحرک از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. لازم به ذکر است که فروش قطعات دستگاه سی ان سی CNC در اصفهان، تهران، شیراز و… وجود دارد تا شما بتوانید به راحتی و آسانی از آن ها بهره مند شوید.
